Zelfstandigen krijgen inderdaad geen WW-uitkering bij wegvallende opdrachten en geen uitkering bij arbeidsongeschiktheid. Toch klopt het niet helemaal dat je nergens recht op hebt. Onder bepaalde voorwaarden heb je als ondernemer recht op het bestaansminimum via de bijstandsregeling. Daar zitten wel strikte voorwaarden aan.
De bijstandsregeling voor ondernemers
Voor ondernemers bestaat er een speciale regeling: het Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz). Deze regeling kan je ondersteunen als je tijdelijk niet genoeg verdient om van rond te komen. Je moet aantonen dat je onvoldoende inkomen hebt, dat je onderneming (nog) levensvatbaar is én dat je niet in staat bent om je situatie met eigen middelen of een reguliere banklening op te lossen; het exacte toetsingskader en de vorm (uitkering, lening of combinatie) worden door de gemeente beoordeeld.
Vermogenstoets: eerst je eigen geld gebruiken
Voordat je aanspraak kunt maken op bijstand, geldt er een vermogenstoets. In 2026 ligt het vrij te laten vermogen rond € 8.000 voor een alleenstaande en rond € 16.000 voor gehuwden/samenwonenden of een alleenstaande ouder, maar de exacte bedragen worden jaarlijks vastgesteld en kunnen per gemeente verschillen. Heb je meer vermogen dan de voor jou geldende grens, dan kan dat gevolgen hebben voor je recht op uitkering en kan van je worden verwacht dat je (een deel van) dit vermogen eerst inzet voor je levensonderhoud.
Ook de overwaarde van je eigen woning telt mee. Zit er meer dan € 67.500 aan overwaarde in je huis? Dan moet je deze waarde eerst benutten. Vaak hoef je je huis niet te verkopen: de gemeente kan de bijstand dan als lening verstrekken en daarbij een krediethypotheek vestigen, waarbij een bepaald deel van de overwaarde wordt vrijgelaten volgens het geldende beleid.
Wat als je partner werkt?
Heeft je partner een eigen inkomen? Dan wordt dit meegeteld bij het bepalen van je recht op bijstand. In veel gevallen betekent dit dat je geen recht hebt op een uitkering. Je moet het dan financieel zien te redden met het inkomen van je partner. Dit kan betekenen dat je genoodzaakt bent om tijdelijk weer in loondienst te gaan werken.
Arbeidsongeschiktheid: het grootste risico
Bij ziekte of arbeidsongeschiktheid is terugvallen op een baan in loondienst vaak geen optie. Dit vormt het grootste financiële risico voor ondernemers. Een griepje of korte blessure kun je nog opvangen met een spaarbuffer. Maar langdurige of blijvende arbeidsongeschiktheid is een ander verhaal.
Arbeidsongeschiktheidsverzekering als oplossing
De enige kwalitatief goede oplossing voor dit risico is een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV). Als je door ziekte of gebrek niet meer kunt werken, ontvang je een maandelijkse uitkering. Deze loopt door tot de einddatum van je verzekering, die je zelf kunt bepalen. Vaak wordt dit tot de AOW-leeftijd (67 jaar) afgesloten. Zo behoud je financiële zekerheid, ook als je niet meer kunt werken.
Voorkom financiële problemen
Als ondernemer is het verstandig om vooruit te denken. Bouw een financiële buffer op voor kortdurende tegenslagen en overweeg een AOV voor langdurige arbeidsongeschiktheid. Zo voorkom je dat je afhankelijk wordt van bijstand of je gedwongen ziet om je ondernemerschap op te geven.
Heb je vragen over je financiële zekerheid als ondernemer? Neem contact met ons op. Wij helpen je graag bij het maken van de juiste keuzes voor jouw situatie.
